Je grenzen aangeven

Door coach Peggy Janssens

“Als ik vertel dat mijn takenpakket te groot is, is er dan geen risico dat ik mijn job verlies? Als ik toegeef dat ik een bepaalde taak niet kan of niet weet hoe ik er aan moet beginnen, gaan ze mij dan niet als onbekwaam beschouwen? Stel dat ik aangeef dat een bepaalde taak teveel is voor mij, belast ik dan mijn collega’s niet?”

Grenzen stellen: het is noodzakelijk om te overleven in je job, maar niemand doet het graag. Overal zien we drempels. Toch is het perfect mogelijk om je grenzen te stellen zonder dat je als onbekwaam wordt beschouwd of dat werkrelaties op het spel worden gezet.

‘Neen’ zeggen tegen collega’s

Veel mensen hebben de neiging om gewoon ‘ja’ te zeggen als een collega iets vraagt. We willen niet onbeleefd overkomen of de indruk wekken dat we de zaken niet de baas zijn. Een betere reactie is om meteen in je agenda te kijken en uit te zoeken of je nog tijd hebt om er iets bij te nemen. Op die manier weet je collega meteen waar hij of zij aan toe is, en is je eventuele ‘neen, dat lukt momenteel helaas niet’ volledig onderbouwd en te begrijpen. Je kan bijvoorbeeld wel aangeven dat je hier op een ander moment tijd voor kan maken, of samen naar een andere oplossing zoeken. Moet je systematisch taken weigeren die een vast onderdeel vormen van je takenpakket? Dan is er een overleg nodig met je leidinggevende. Het is zijn of haar verantwoordelijkheid om ervoor te zorgen dat jouw takenpakket realistisch en haalbaar is én aansluit bij jouw capaciteiten en rol in de organisatie.

Begin bij jezelf

Verwoord eerst voor jezelf welke taken je als ‘teveel’ ervaart en waarom. Zet het vervolgens op papier, en probeer zo specifiek mogelijk te zijn. Over welke taken gaat het precies? Waarom is dit voor jou niet haalbaar? Wat zijn eventuele oplossingen om je werklast te verlichten (vb. andere collega inschakelen, uitbesteden, taken uitstellen, …)? Door dit op voorhand goed voor te bereiden, krijg je een scherper beeld, en dat zal je helpen tijdens het gesprek. Je leidinggevende zal hierdoor ook beseffen dat het menens is, en geen spontane paniekreactie.

Praat met je leidinggevende

Maak een afspraak met je leidinggevende, zodat je niet meer terug kan én er voldoende tijd is om dit rustig te bespreken. Hou je schriftelijke voorbereiding bij de hand, want dit is je ruggensteun. Vertel in het gesprek dat je merkt dat je over je grens gaat en graag aan een oplossing wil werken. Gebruik ook letterlijk deze woorden, zodat je boodschap duidelijk aankomt en er geen ruimte is voor misverstanden. Probeer ook zelf oplossingen aan te reiken, zodat het niet overkomt alsof je je probleem gewoon bij je leidinggevende dropt. Tracht tot een open dialoog te komen en luister ook aandachtig naar de feedback die je krijgt.

Vervolggesprek

Heb je na het gesprek het gevoel dat je anders had moeten reageren? Veel mensen vinden het op het moment zelf moeilijk om op de juiste woorden te komen, maar hebben daarna wel ineens de juiste ingeving. Vraag in dat geval een vervolggesprek aan, bijvoorbeeld een dag later. De zaken even laten bezinken en er later op terugkomen getuigt van maturiteit en professionaliteit. Ook je leidinggevende heeft dan de tijd gehad om er even over na te denken, en met een beetje geluk komen jullie samen tot een gepaste oplossing.

Trek op tijd aan de bel

Mijn belangrijkste boodschap is dat je zelf aan de bel moet trekken. Reken er niet op dat je leidinggevende of collega’s spontaan zullen merken dat het teveel wordt voor jou. De meeste mensen hebben zelf zodanig veel aan hun hoofd dat ze dergelijke signalen niet oppikken. Blijf er dus niet mee lopen.

Wil je graag het gesprek met je leidinggevende of collega’s aangaan, maar is de drempel nog te hoog? Of blijf je het moeilijk vinden om grenzen aan te geven, ook in het algemeen? Dan kan ik je als loopbaancoach én HSP ervaringsdeskundige ongetwijfeld helpen. Tijdens loopbaanbegeleiding werken we volledig op maat van jouw specifieke situatie. 

Benieuwd of loopbaanbegeleiding iets voor jou is? Kom het ontdekken tijdens een gratis kennismakingsgesprek. Daarna beslis je gewoon zelf of je start of niet.